چه زمانی نیاز به شستشوی گوش داریم

شستشوی گوش یک نوع روش پاکسازی گوش است که برای از بین بردن تجمع جرم در گوش توسط پزشک انجام می‌شود. در اصطلاح پزشکی به جرم گوش «سرومن» گفته می‌شود.

طی این روش مایعی به داخل گوش برای شستشوی گوش وارد می‌شود. تجمع جرم در گوش باعث ایجاد علائمی مانند اختلال در شنوایی، گوش درد و سرگیجه شود.

این نکته قابل ذکر است که شستشو برای افرادی که شرایط پزشکی خاصی داشته و سابقه جراحی پرده گوش دارند، انجام نمی‌شود. در ادامه در خصوص هدف از انجام شستشو گوش و خطرات احتمالی آن خواهیم گفت.

هدف از انجام شستشوی گوش چیست

پزشک برای از بین بردن تجمع جرم گوش که منجر به چنین علائمی می‌شود، شستشو را انجام می‌دهد:

• از دست دادن شنوایی
• سرفه مزمن
• درد
• خارش

معمولا شستشو توصیه نمی‌شود، مگر اینکه علائم ایجاد شده تنها به دلیل تجمع جرم در گوش باشد. گاهی گزینه‌های جایگزین را برای خارج کردن جرم گوش در نظر می‌گیرند.

به‌طور مثال استفاده از قطره‌های نرم‌کننده جرم گوش یا برداشتن جرم گوش با استفاده از ابزار توسط پزشک از این دسته موارد جایگزین است.

به این نکته توجه داشته باشید که به دلیل احتمال خطر آسیب وارد شدن به پرده گوش نباید سعی کنید جرم گوش را در خانه با ابزارهایی مانند سواب پنبه یا سنجاق سر خارج کنید.

پروسه شستشوی گوش

پزشک قبل از اینکه شستشو گوش را انجام دهد، داخل گوش شما را نگاه می‌کند تا مطمئن شود که علائم ایجاد شده به دلیل تجمع جرم در گوش است و مورد جدی‌تری نیست.

تجمع جرم اضافی در گوش با قرار دادن ابزاری به نام اتوسکوپ در دهانه گوش تشخیص داده می‌شود. توسط اتوسکوپ نوری به گوش می‌تابانند تا همه چیز را مورد بررسی قرار دهند.

اگر مشکل تجمع جرم باشد، شستشو در مطب با استفاده از ابزاری شبیه به سرنگ انجام می‌شود. از این ابزار برای وارد کردن آب یا مخلوط آب و نمک به داخل گوش برای خارج کردن جرم اضافی استفاده می‌کنند.

ممکن است طی انجام این روش درمانی ناراحتی جزئی هنگامی‌ که آب داخل گوش است، داشته باشید.

خطرات شستشوی گوش

اگر پرده گوش آسیب‌دیده دارید یا دچار وضعیتی هستید که سیستم ایمنی شما را تضعیف می‌کند، باید از شستشو خودداری کنید.

همچنین اگر عفونت فعال در مجرای گوش خود دارید، نباید شستشو را انجام دهید. با وجود اینکه شستشوی گوش یک روش نسبتا رایج است، احتمال ایجاد چنین خطراتی وجود دارد:

عفونت گوش

التهاب گوش یک عارضه شایع است، چنین التهابی می‌تواند ناشی از عفونت گوش باشد که همراه با درد است. از دیگر عوارض احتمالی، التهاب گوش میانی است که این مورد نیز می‌تواند ناشی از عفونت باشد.

به‌طور کلی باید به این نکته توجه داشته باشید که عفونت گوش یکی از شایع‌ترین عوارض شستشو است.

پاره شدن پرده گوش

از خطرات احتمالی جدی دیگر پاره شدن پرده گوش است. در برخی موارد طی شستشوی گوش به جرم داخل گوش فشار وارد می‌شود و آن را به حالت فشرده‌تری در می‌آورد.

این حالت برداشتن جرم را سخت‌تر می‌کند و ممکن است فشار بیشتری به پرده گوش وارد کند، در نهایت خطر پاره شدن پرده گوش دو چندان خواهد شد.

در برخی موارد مایع در مجرای گوش گیر می‌کند و منجر به افزایش فشار می‌شود و پرده گوش را پاره می‌کند.

از دیگر خطرات احتمالی می‌توان به چنین مواردی اشاره کرد:

• سرگیجه
• ناشنوایی موقت یا دائمی

این مواردی که برای شما ذکر کردیم، تنها از موارد احتمالی است. اگر شما شستشوی گوش را توسط پزشک با رعایت ایمنی انجام دهید، خطر بروز چنین مواردی به حداقل می‌رسد.

تجمع جرم گوش در طول زمان طولانی بسیار مضر است، به همین جهت توصیه می‌شود اگر علائم شما پس از مراقبت در منزل بهبود پیدا نکرد، حتما به پزشک مراجعه کنید.

افرادی که از سمعک استفاده می‌کنند، بیش از دیگران در معرض خطر تجمع جرم در گوش قرار دارند.

علاوه بر این، گوش پاک کن را نباید برای خارج کردن جرم در مجرای گوش قرار دهید؛ چرا که جرم مومی را به پرده گوش و مجرای گوش فشار می‌دهد.

عوارض پس از شستشوی گوش

بسیاری از افراد دچار این عوارض موقتی به دنبال شستشو هستند. این عوارض به اندازه مواردی که در بالا ذکر کردیم جدی نیست؛ اما می‌تواند شرایط آزاردهنده‌ای را برای بیمار ایجاد کند.

از عوارض جانبی شستشو می‌توان به چنین مواردی اشاره کرد:

• سرگیجه موقت
• درد در کانال گوش
• وزوز یا صدای زنگ در گوش

عوارض جانبی معمولا کوتاه مدت است و طی یک روز از بین می‌رود. اگر احساس درد دارید و شاهد هیچ نشانه‌ای از بهبودی نبودید، حتما به پزشک مراجعه کنید.

شست و شوی گوش، راهکار درمانی تجمع جرم گوش

در صورت شک به تجمع جرم گوش، بهترین کار مراجعه به پزشک متخصص گوش و حلق و بینی است. در مطب پزشک چه اتفاقاتی منتظر بیمار است؟

• پزشک ابتدا با دقت گوش بیمار را معاینه می‌نماید. برای انجام این کار، از دستگاهی به نام اُتوسکوپ استفاده می‌شود. این دستگاه به پزشک اجازه می‌دهد داخل کانال گوش را بررسی نماید. در این معاینه پزشک تایید می‌کند که جرم گوش در کانال گوش فشرده شده است و راه کانال را به طور کامل یا نسبی مسدود نموده است.
• پزشک نسخه ای به بیمار می‌دهد تا قطره شست و شوی گوش از داروخانه تهیه نماید. این قطره حالت روغنی دارد و چند روز استفاده از آن، جرم گوش را به حالتی نرم در می‌آورد.
• پس از دو یا سه روز در مراجعه دوباره به پزشک، از یک وسیله شبیه سرنگ برای هدایت محلول نمکی گرم به گوش استفاده می‌شود. این کار جرم گوش متراکم شده را از کانال گوش جدا می‌کند و به بیرون از گوش هدایت می‌نماید. ممکن است پزشک برای خارج کردن برخی از قطعات جرم گوش ساکشن با شست و شوی گوش را با هم توامان به انجام برساند.

شایان ذکر است که دستگاه‌های الکترونیک شست و شوی گوش هم وجود دارند. دستگاه شست و شوی گوش به کاربر امکان می‌دهد کنترل بیشتری روی میزان و سرعت جریان مایع شست و شوی گوش داشته باشد. به طور معمول، شست و شوی گوش فقط چند دقیقه طول می‌کشد. شست و شوی گوش درد ندارد اما با یک حس عجیب همراه است. اگر به دنبال عفونت گوش دچار تجمع جرم گوش شده‌اید، حتما پیش از شست و شوی گوش، این مطلب را با پزشک در میان بگذارید.